Brief 20 2026-08-12 fractie Hart voor Weert vragen artikel 40 RVO inzake Waterbeschikbaarheid, klimaatadaptatie en de toekomst van de landbouw in Weert

Aan het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Weert Betreft: Artikel 40-vragen – CODE ROOD: we moeten nú actie nemen om de toekomst leefbaar te houden Water, klimaatadaptatie en toekomstbestendige landbouw in Weert Geacht college, CODE ROOD. De droogteproblematiek en de toenemende druk op onze watervoorraad laten zien dat de gevolgen van klimaatverandering niet meer iets zijn voor de verre toekomst. Ze zijn nu al merkbaar. Waterschap Limburg stelde op 16 juli 2026 vast dat in Limburg sprake was van fase rood. Vanaf 17 juli gold een algeheel verbod op het onttrekken van water uit Limburgse rivieren, beken en sloten. Voor ons als fractie Hart voor Weert is dit aanleiding om kritisch te kijken naar de manier waarop we in Weert omgaan met water, landbouw en het gebruik van onze schaarse ruimte. Want als water steeds schaarser wordt, moeten we ons afvragen of de manier waarop we vandaag landbouw bedrijven ook morgen nog houdbaar is. Wij willen daarom niet wachten tot problemen groter worden. We moeten nú onderzoeken welke keuzes ervoor zorgen dat Weert ook in de toekomst leefbaar, waterrobuust en economisch vitaal blijft. Daarbij gaat het ons nadrukkelijk niet om één oplossing of één gewas. In onze verkenning van mogelijke biobased en vezelrijke gewassen kwamen onder meer de volgende mogelijkheden naar voren: industriële hennep, Zonnekroon, Kernza (een meerjarig graangewas), vlas, miscanthus, paulownia, bamboe en kenaf, naast andere kansrijke gewassen die nader onderzocht kunnen worden. Wij willen deze gewassen niet vooraf als oplossing aanwijzen. De vraag is juist welke gewassen en teeltvormen in Weert daadwerkelijk kansrijk zijn, rekening houdend met bodem, waterbeschikbaarheid, landschap, biodiversiteit, regelgeving en regionale afzetmogelijkheden. Een concreet voorbeeld vinden wij bij de gemeente Gilze en Rijen. Deze gemeente informeert agrariërs over het verbouwen van gewassen voor biobased materialen, waaronder paulownia, miscanthus, hennep en vlas. De gemeente geeft daarbij aan de teelt van dergelijke gewassen aan te moedigen, met aandacht voor landschap en regelgeving. Voor ons roept dit de vraag op wat Weert hiervan kan leren. Kunnen wij agrariërs beter informeren en ondersteunen bij het onderzoeken van alternatieven die passen bij een veranderend klimaat én bij de ontwikkeling van een regionale biobased economie? Tegen deze achtergrond stellen wij, op grond van artikel 40 van het Reglement van Orde, de volgende vragen aan het college. Vragen aan het college 1. Waterbeschikbaarheid en klimaatadaptatie

Hoe beoordeelt het college de huidige en toekomstige waterbeschikbaarheid in de gemeente Weert en welke gevolgen verwacht het college daarvan voor landbouw en ander grondgebruik? 2. CODE ROOD en gemeentelijk beleid Welke concrete maatregelen neemt of overweegt de gemeente Weert naar aanleiding van de toenemende droogteproblematiek om de gemeente en het buitengebied waterrobuuster en klimaatbestendiger te maken? 3. Landbouw en water In hoeverre worden waterbeschikbaarheid, droogte, bodemkwaliteit en klimaatadaptatie momenteel meegewogen bij ruimtelijke besluiten en ontwikkelingen in het landelijk gebied? 4. Gewasdiversiteit Is het college bereid te onderzoeken welke gewassen en teeltvormen binnen de gemeente Weert kansrijk zijn vanuit het oogpunt van watergebruik, klimaatadaptatie, bodemkwaliteit, biodiversiteit en vermindering van de afhankelijkheid van gewasbeschermingsmiddelen? 5. Kansrijke gewassen Kan het college daarbij onder andere industriële hennep, Zonnekroon, Kernza (een meerjarig graangewas), vlas, miscanthus, paulownia, bamboe en kenaf meenemen, naast andere gewassen die uit onderzoek als kansrijk naar voren komen? 6. Leren van andere gemeenten Is het college bekend met de aanpak van de gemeente Gilze en Rijen, waar agrariërs worden geïnformeerd over gewassen voor biobased materialen en de teelt van onder meer paulownia, miscanthus, hennep en vlas wordt aangemoedigd? 7. Vergelijkbare aanpak in Weert Is het college bereid te onderzoeken of Weert een vergelijkbare informatie- en ondersteuningsaanpak kan ontwikkelen voor agrariërs die willen overstappen of experimenteren met duurzame, klimaatbestendige en biobased gewassen? 8. Regionale economische kansen Is het college bereid niet alleen naar de teelt te kijken, maar ook naar de mogelijkheden voor regionale verwerking en afzet, bijvoorbeeld voor vezels, biobased bouwmaterialen, isolatie, textiel en andere toepassingen? 9. Samenwerking Is het college bereid hierover samen te werken met Waterschap Limburg, de provincie Limburg, agrariërs, kennisinstellingen, Building Balance en het regionale bedrijfsleven? 10. Pilot in Weert Ziet het college mogelijkheden om samen met agrariërs en ketenpartijen een pilot op te zetten waarin meerdere kansrijke gewassen worden onderzocht en met elkaar worden vergeleken op waterbehoefte, opbrengst, ecologische effecten en economische toepasbaarheid? 11. Sierteelt en gewasbeschermingsmiddelen Kan het college aangeven hoe bij toekomstige ruimtelijke ontwikkelingen en vergunningverlening wordt omgegaan met de effecten van gewasbeschermingsmiddelen op bodem, oppervlaktewater, grondwater en leefomgeving, en hoe deze effecten worden afgewogen tegen de klimaat- en wateropgave?