Woerden, 28 oktober 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
Beantwoording schriftelijke vragen
Van college van burgemeester en wethouders
Vergadering van 27 oktober 2026
Kenmerk Z/26/107650 / D/26/245484
Portefeuillehouder Marieke Oprel
Portefeuille Inclusie
Opsteller Soest, Eva van
Onderwerp Beantwoording Schriftelijke vragen art. 73 RvO van D66 inzake Kan iedere LHBTI+ jongere zichzelf zijn in Woerden?
Beantwoording van de vragen Beantwoording Artikel 73 vragen 'Kan elke LHBTI jongere zichzelf zijn in Woerden'? Uit het recent verschenen onderzoek van de Universiteit Utrecht en het Trimbos-instituut blijkt dat de acceptatie van homoseksualiteit onder jongeren sterk is afgenomen. Onder jongens in het voortgezet onderwijs daalde het aandeel met een positieve houding tegenover homoseksualiteit tussen 2021 en 2025 van 40% naar 22%. Onder meisjes daalde dit van 78% naar 51%. D66 Woerden vindt deze ontwikkeling zorgelijk. Jongeren moeten zich veilig voelen om zichzelf te kunnen zijn, overal in Woerden. Het coalitieakkoord stelt dat Woerden een plek moet zijn “waar iedereen zich thuis mag voelen, ongeacht (culturele) achtergrond, geaardheid of overtuiging”. Ook staat daarin dat ieder kind zich veilig moet voelen en veilig moet zijn en dat mentale gezondheid en weerbaarheid van jongeren blijvende aandacht vragen. Daar staat tegenover dat uit de factsheet over het Regenboogakkoord, opgesteld voor de coalitieonderhandelingen, blijkt dat de gemeentelijke capaciteit voor inclusie beperkt is, dat er op dat moment geen werkbudget beschikbaar was voor aanvullende acties en dat de jaarlijkse bijdrage aan Queer Woerden geen structureel karakter heeft. In dezelfde informatie wordt gewezen op een toename van meldingen van onveiligheid van mensen met een LHBTI+-achtergrond in de provincie Utrecht en wordt aangegeven dat meer capaciteit en werkbudget nodig zijn om aanvullende maatregelen uit te voeren. De vier partijen die de huidige coalitie vormen, hebben allen het Regenboogstembusakkoord ondertekend. In het coalitieakkoord spreken zij af zich “actief en zichtbaar” in te zetten voor de emancipatie, veiligheid en gelijkwaardige deelname van LHBTI+ inwoners. D66 Woerden heeft daarom de volgende vragen aan het college: 1. Welk beeld heeft het college van de acceptatie, het veiligheidsgevoel en discriminatie van LHBTI+ jongeren in Woerden? Op welke lokale of regionale gegevens en signalen baseert het college dit beeld en van welke betrokken partijen zijn deze afkomstig? Als een voldoende lokaal beeld ontbreekt, hoe wil het college dit verkrijgen? Uit de monitor Discriminatie Midden Nederland blijkt dat er in 2025 72 meldingen zijn gedaan door inwoners van Woerden bij Artikel 1 Midden Nederland. Dit is het meldpunt waar inwoners van Woerden en andere gemeentes van de provincie Utrecht meldingen van discriminatie en ongelijke behandeling kunnen doen. Bij 0 meldingen is 'seksuele gerichtheid' als oorzaak hiervoor aangewezen ten opzichte van 1 melding in 2024. Uit eerdere cijfers vanuit de gezondheidsmonitor Jeugd Voortgezet Onderwijs van de GGD (daterend uit 2024) bleek dat minder jongeren zichzelf zien als LHBTQ+ dan in 2022. Ook zagen jongeren verliefdheid tussen gelijke sekse als minder normaal dan in 2022. Ter illustratie: op de stelling “vindt het normaal als 2 meisjes/vrouwen of 2 jongens/mannen op elkaar verliefd zijn” is het percentage gedaald ten opzichte van 2022. De cijfers ten aanzien van Woerden liggen daarin
wel iets hoger dan het gemiddelde in de provincie Utrecht, maar ook hier is een dalende lijn zichtbaar in hoe “normaal” dit wordt gevonden. Op dit moment loopt een nieuwe monitor Jeugd van de GGD via scholen. De resultaten hiervan worden in februari 2027 verwacht. We hopen dan een beter beeld te verkrijgen. Recent is gebleken tijdens de Pride Woerden dat er regenboogvlaggen zijn verwijderd en verwensingen lijken geuit. Het college vindt de trends van afnemende acceptatie zorgelijk en streeft naar een inclusief Woerden, waarbij elke inwoner zichzelf kan zijn. 2. Wat doet de gemeente op dit moment concreet om de acceptatie en sociale veiligheid van LHBTI+ jongeren te bevorderen? Welke rol ziet het college daarbij voor zichzelf richting scholen, jongerenwerk, sportverenigingen en andere plekken waar jongeren samenkomen? In de programmabegroting voor 2027 is extra budget opgenomen voor de uitvoering van het Regenboogstembusakkoord. Als dit wordt toegekend zullen wij de interne capaciteit uitbreiden, onderzoeken welke kansrijke initiatieven er in de stad en dorpen zijn en hoe wij deze verder kunnen versterken. Daarnaast gaan we waar mogelijk met de acties en onderwerpen uit het Regenboogstembusakkoord aan de slag. In Woerden zetten we in op een inclusieve omgeving waarin jongeren zich veilig en geaccepteerd kunnen voelen, ongeacht hun seksuele oriëntatie of genderidentiteit. We zien daarbij niet zozeer een aparte voorziening voor LHBTI+ jongeren als uitgangspunt, maar zetten juist in op het creëren van een omgeving waarin jongeren binnen bestaande voorzieningen en activiteiten zichzelf kunnen zijn. Voor sport geldt dat er uit gesprekken met Teamsport Service en Beweegteam Woerden is gebleken dat op dit moment onvoldoende concrete vraag of animo is voor een aparte LHBTI+ sportvereniging in Woerden. LHBTI+ jongeren sluiten in de praktijk aan bij het reguliere sportaanbod. In de praktijk zien we dat ASV Bredius ook veel leden heeft die binnen deze doelgroep vallen. Vanuit de gedachte dat iedereen in Woerden zichzelf kan zijn, vinden we het belangrijk dat juist binnen reguliere sportverenigingen aandacht is voor een sociaal veilige en inclusieve sportomgeving, waarin iedereen welkom is en waarin discriminatie, uitsluiting en grensoverschrijdend gedrag worden tegengegaan. Het college beaamt dat het belangrijk is dat professionals en vrijwilligers van scholen, jongerenwerk en sportverenigingen weten hoe zij kunnen omgaan met vragen rondom seksuele oriëntatie en genderidentiteit en signalen van uitsluiting of onveiligheid kunnen herkennen en waar nodig doorverwijzen naar passende ondersteuning. Daarnaast wordt op dit moment gewerkt aan een regionaal plan suïcidepreventie Utrecht West. Dit komt voort uit de landelijke Wet Suïcidepreventie die is ingegaan op 1 januari 2026. De GGD coördineert dit proces voor regio Utrecht West. In dit plan ligt de focus op jeugd en jongeren, omdat de suïcidecijfers onder deze groepen hoog zijn. LHBTI+ jongeren vormen, op basis van landelijke cijfers van 113 zelfmoordpreventie, een risicogroep. In de vertaling van dit plan naar regionale en lokale maatregelen zal daarom extra rekening worden gehouden met deze groep. 3. Welke signalen ontvangt het college van Woerdense scholen en jongeren over de sociale veiligheid van LHBTI+ leerlingen, in het bijzonder rond Paarse Vrijdag en eventuele Gender & Sexuality Alliances (GSA’s)? Is bij het college bekend hoeveel Woerdense scholen deelnemen aan Paarse Vrijdag en welke ervaringen scholen en leerlingen daarmee hebben? Zo nee, is het college bereid dit na te gaan? Het college vindt het belangrijk dat iedere leerling zichzelf kan zijn en zich veilig voelt op school. Wel is het hierbij van belang te benadrukken dat scholen in het funderend onderwijs de zorgplicht hebben voor een (sociaal) veilig schoolklimaat en dat wij als gemeente niet over de inhoudelijke en pedagogische invulling van onderwijs gaan. Vanzelfsprekend bespreken wij tijdens bijv. het LEA (Lokale Educatieve Agenda) inclusiviteit in het onderwijs en burgerschapsvorming. Het college ontving tot dusver geen signalen over de sociale veiligheid van LHBTI+-leerlingen. We weten dat alle scholen in Woerden veel aandacht hebben voor burgerschapsvorming. Scholen vullen deze burgerschapsvorming op eigen wijze in. Het college zal bij een volgend LEA-overleg met schoolbesturen navraag doen of er sprake is van onveiligheid voor LHBTI+ leerlingen op hun scholen. Het is niet bekend hoeveel Woerdense scholen deelnemen aan Paarse Vrijdag en welke ervaringen er op dit gebied zijn. Scholen bepalen zelf of zij deelnemen aan Paarse Vrijdag en op welke manier. Wel weten we dat diverse scholen voor Voortgezet onderwijs hier aandacht aan besteden. De inspectie van het Onderwijs heeft als wettelijke taak om toezicht te houden op de naleving van de wet- en regelgeving op scholen, waaronder eisen die verband houden met seksuele vorming. De burgerschapswet verplicht scholen de basiswaarden, waaronder gelijkwaardigheid en non-discriminatie, te bevorderen. Als de inspectie van het Onderwijs constateert dat een school zich niet aan deze wettelijke verplichting houdt, geeft de inspectie een herstelopdracht. 4. In de informatie die voorafgaand aan de totstandkoming van het coalitieakkoord beschikbaar was, wordt expliciet gewezen op de beperkte capaciteit en middelen voor inclusie. Welke keuzes heeft het college gemaakt ten aanzien van capaciteit en structureel budget voor inclusie en LHBTI+ beleid? Hoe verhouden de beschikbare capaciteit en middelen zich tot de ambitie uit het coalitieakkoord dat iedereen zich thuis kan voelen in Woerden?
En hoe voert het college hierover de dialoog met Woerdense jongeren, verenigingen en andere relevante lokale organisaties? In de programmabegroting 2027 die in het najaar aangeboden is zijn aanvullende inspanningen geformuleerd op dit thema en stellen we tevens voor hier de komende jaren meer geld voor vrij te maken. Indien de Raad besluit hiermee in te stemmen kan er meer capaciteit en geld worden ingezet voor de uitvoering van het Regenboogstembusakkoord en inclusie in brede zin. Binnen de gemeente is er in het kader van inclusie contact met de werkgroep ‘Iedereen doet mee'. Het contact hiermee is dit jaar opnieuw gelegd en op regelmatige basis wisselen we signalen uit wat er in brede zin nodig is binnen de gemeente zodat iedereen mee kan doen binnen de gemeente. Mede op initiatief vanuit de gemeente is Queer Woerden (opnieuw) onderdeel van deze werkgroep geworden. Op deze manier hoopt de gemeente haar inclusiebeleid mede vorm te kunnen geven vanuit de input van ‘ervaringsdeskundigen’. Daarnaast is de gemeente in dialoog met jongeren over brede maatschappelijke thema's via het jongerenoverleg, met de jongerensociëteiten, het jongerenwerk en andere jongerenorganisaties. 5. In het coalitieakkoord spreken de vier coalitiepartijen af zich ‘actief en zichtbaar’ in te zetten voor de emancipatie, veiligheid en gelijkwaardige deelname van LHBTI+ inwoners. Welke concrete maatregelen uit het Regenboogstembusakkoord is het college voornemens deze bestuursperiode uit te voeren, op welke termijn en met welke middelen? Als het benodigde budget via de programmabegroting door de Raad wordt toegekend zal de eerste stap zijn te inventariseren welke kansrijke initiatieven er al plaatsvinden in de gemeente die bijvoorbeeld middels een impuls uitgebreid of versterkt kunnen worden. Daarnaast zal de inventarisatie zich richten op het in beeld brengen van waar de grootste zorgen en uitdagingen zitten op dit thema. Op basis van deze inventarisatie zal een plan worden gemaakt en uitgevoerd voor de rest van de bestuursperiode. Uiteraard nemen we de Raad mee in (de afwegingen binnen) dit proces.
Bijlagen Vragen reglement van orde: D/26/245483