Scherpenzeel, 3 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 19 november 2026.
GEMEENTERAAD
Schriftelijke vraag (artikel 155 Gemeentewet en artikel 32 RvO) Ontvangstdatum: 23 oktober 2026 Verwerkingsdatum: 26 oktober 2026 Wie: de heer C. Inkenhaag, GemeentenBelangen Scherpenzeel Onderwerp: Spreidingswet, asielopvang Aanleiding: Scherpenzelers buitenspel bij cruciale keuze? Luistert het college nog naar Scherpenzeel? Het kan nog!
Inleiding De opvang van asielzoekers is één van de meest gevoelige maatschappelijke en politieke onderwerpen die Nederland op dit moment bezighoudt. Juist bij een onderwerp dat zo direct raakt aan inwoners, leefbaarheid en de toekomst van ons dorp, vindt GemeenteBelangen Scherpenzeel (GBS) dat zorgvuldigheid en draagvlak voorop moeten staan.
GBS is hierover steeds helder geweest. Wij vinden dat grootschalige asielopvang niet past bij de schaal, voorzieningen en draagkracht van Scherpenzeel. Veiligheid en leefbaarheid van onze inwoners staan voorop! Daarbij hebben wij nadrukkelijk uitgesproken dat wij samen met onze inwoners willen optrekken wanneer plannen niet in het belang van Scherpenzeel zijn.
Ook tijdens onze coalitieperiode heeft GBS, juist vanwege de voortdurend wisselende landelijke politieke ontwikkelingen rond de Spreidingswet en asielopvang, bewust een afwachtende en zorgvuldige houding ingenomen. Tegen die achtergrond is het voor GBS moeilijk te begrijpen dat de druk vanuit het ministerie nu kennelijk zo zwaar wordt ervaren dat het college al een voorkeursscenario heeft gekozen, zonder de verschillende scenario's eerst aan de Scherpenzelers voor te leggen.
Ook de inmiddels toegekende trede 3 doet daar voor GBS niet aan af. Trede 3 vraagt om handelen en om overleg met het Rijk, maar betekent niet dat iedere ruimte voor een zorgvuldig lokaal proces is verdwenen. Juist bij een onderwerp met deze maatschappelijke impact vindt GBS dat de tijd moet worden genomen om de inwoners daadwerkelijk te betrekken. En die tijd is er ook. Zorgvuldigheid en het vooraf ophalen van draagvlak mogen bij een zo ingrijpend besluit niet ondergeschikt worden gemaakt aan ervaren tijdsdruk.
Voor GBS is de volgorde helder: draagvlak begint niet bij de vraag waar een opvanglocatie moet komen. Dat is de tweede vraag. De eerste vraag is welk scenario de inwoners van Scherpenzeel passend vinden voor hun dorp.
Daarbij stelt GBS zich bovendien de vraag of de vier door het college onderzochte scenario’s wel de enige denkbare mogelijkheden zijn. Juist door inwoners aan de voorkant te betrekken, kunnen ook andere ideeën, varianten en voorwaarden naar voren komen die bij de afweging van het college mogelijk nog niet in beeld zijn geweest.
GEMEENTERAAD
Vraag 1 Kan het college helder en gemotiveerd uitleggen waarom het, juist bij een maatschappelijk zo gevoelig onderwerp, de verschillende onderzochte opvangscenario’s niet eerst aan de inwoners van Scherpenzeel heeft voorgelegd en hun voorkeur zorgvuldig heeft gepeild, voordat het college zelf een voorkeursscenario vaststelde?
Dit temeer omdat GBS vóór de bekendmaking van het voorkeursscenario het college nadrukkelijk heeft geadviseerd dit proces niet op deze wijze te doorlopen, maar de Scherpenzelers eerst te betrekken en draagvlak vroegtijdig op te halen. Waarom heeft het college dit advies naast zich neergelegd en ervoor gekozen zich bij de eerdere beantwoording vooral op zijn collegebevoegdheid te beroepen?
Antwoord 1 Het college heeft in haar beraadslagingen nadrukkelijk gekeken naar de wijze waarop de samenleving betrokken wordt bij dit dossier. Op basis van de verplichting om aan de Spreidingswet te voldoen en de snelheid waarop het bod gestalte moest krijgen, is ervoor gekozen om juist de betrokkenheid van de samenleving vorm te geven bij de uitwerking van het bod. Uw visie als GBS ten aanzien van dit proces is, net zoals alle andere bekende visies, onderdeel geweest van de beraadslagingen.
Vraag 2 Is het college alsnog bereid om, voordat een keuze voor een locatie wordt gemaakt, de verschillende onderzochte scenario’s onafhankelijk en zorgvuldig aan de inwoners van Scherpenzeel voor te leggen, waarbij inwoners ook de mogelijkheid krijgen andere varianten, voorwaarden of alternatieven aan te dragen en de uitkomsten daarvan daadwerkelijk te betrekken bij de verdere besluitvorming? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 2 Wij richten ons op de uitwerking van het bod dat onder voorwaarden is gedaan. Wij stellen de raad in de gelegenheid wensen en bedenkingen mee te geven bij in ieder geval de concept-bestuursovereenkomst die door het college met het COA aangegaan wordt. Artikel 169 lid 4 van de Gemeentewet is hierop van toepassing. Het aangaan van de bestuursovereenkomst is dan onder voorbehoud. In de bestuursovereenkomst worden diverse zaken vastgelegd. Het gaat daarbij om criteria betreffende de locatie en capaciteit, duur van de opvanglocatie, taken en verantwoordelijkheden, openbare orde en veiligheid, onderwijs en zorg, communicatie, overleg en participatie, financiën, vergunningen en planologische procedures en evaluatie.
Uw raad wordt (ook) betrokken bij de voorgestelde locatiekeuze (nog los van de ruimtelijke procedures die hierbij doorlopen moeten worden). Het college neemt geen besluit, wanneer artikel 169 lid 4 Gemeentewet dit vereist, voordat de raad de gelegenheid heeft gehad om wensen en/of bedenkingen hierover naar voren te brengen.
Het is aan de raad om te bepalen of zij hiervoor input vanuit de samenleving wenst te ontvangen. GEMEENTERAAD
Dit is volgens het beleidskader Inwonersbetrokkenheid ‘Samen maken we ons dorp’ (5.2): De raad kan bij een grote impact vooraf kaders meegeven aan het college als het gaat om inwonersbetrokkenheid. Bij plannen met een heel grote geschatte impact, toetst het college vooraf bij de raad of dit wel of niet nodig is.
Vraag 3 Als het college hiertoe niet bereid is, kan het college dan uitleggen welke daadwerkelijke betekenis het begrip ‘draagvlak’ volgens het college nog heeft, wanneer inwoners niet worden betrokken bij de eerste en meest cruciale keuze, namelijk welk opvangscenario passend is voor Scherpenzeel, maar pas bij de daaropvolgende vraag waar het reeds gekozen scenario moet worden gerealiseerd?
Antwoord 3 Het college heeft vanuit haar verantwoordelijkheid een afweging gemaakt welk scenario het best past bij de gemeente Scherpenzeel. Hierbij heeft het college een inschatting gemaakt van het draagvlak over de verschillende scenario’s. Zoals aangegeven in het beleidskader Inwonersbetrokkenheid ‘Samen maken we ons dorp’ streeft inwonersbetrokkenheid de volgende doelen na: 1.Zorgvuldige belangenafweging en zorgvuldige besluiten 2.Het vergroten van betrokkenheid van inwoners 3.Het zoveel mogelijk verbeteren van plannen. Draagvlak creëren is niet een op zichzelf staand doel van inwonersbetrokkenheid. Meestal spelen er meerdere belangen waardoor er geen 100 procent draagvlak is omdat niet iedereen het met een plan eens is.