Altena, 20 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 20 november 2026.
Inhoudsopgave
1. Inleiding 2
1.1 Totstandkoming 2
1.2 Status en functie van de uitgangspunten 2
2. Bedoeling en positionering 3
2.1 Bedoeling van de regionale samenwerking 3
2.2 Waarom een gemeenschappelijke regeling? 4
2.3 Opdracht en positie van de GR WBO 5
2.4 Positionering ten opzichte van andere regionale
samenwerkingsverbanden 5
2.5 Looptijd en toe- en uittreding 7
3. Taken en taakverdeling 7
3.1 Groeimodel voor het takenpakket 7
3.2 Inhoudelijke opgave 8
3.3 Samenhang tussen gemeenten, Stevige Lokale Teams en de GR 8
3.4 Nadere uitwerking van taken en bevoegdheden 9
4. Governance en bevoegdheden 10
4.1 Verhouding tussen het Algemeen Bestuur en het Dagelijks Bestuur 10
4.2 Samenstelling en vertegenwoordiging van het bestuur 10
4.3 Stemverhouding en besluitvorming 10
4.4 Bevoegdheden van colleges en raden 11
4.5 Nadere uitwerking 12
5. Financiën en solidariteit 12
5.1 Context 12
5.2 Nadere financiële uitwerking 13
1. Inleiding
De gemeenten Altena, Breda, Drimmelen, Geertruidenberg en Oosterhout
werken binnen de jeugdhulpregio West-Brabant-Oost samen aan de
inrichting, uitvoering en verdere ontwikkeling van het regionale
jeugdhulpstelsel. Deze samenwerking is momenteel vormgegeven op basis
van een dienstverleningsovereenkomst (DVO). De gemeenten willen de
regionale samenwerking duurzaam en publiekrechtelijk verankeren in een
gemeenschappelijke regeling (hierna: GR WBO).
De ontwikkeling van de GR WBO bouwt voort op het traject dat in 2024 is
gestart. In dat kader zijn onder meer een concept-bedrijfsplan en een
concepttekst voor de gemeenschappelijke regeling opgesteld en zijn
bestuurlijk al richtinggevende keuzes gemaakt over de vorm en inrichting van
de samenwerking.
De huidige fase begint daarmee niet opnieuw, maar is gericht op het herijken,
aanscherpen en bestuurlijk bevestigen van de eerder gemaakte keuzes.
Daarbij behouden we wat nog steeds passend is, duiden of scherpen we aan
waar dat nodig is en leggen we alleen opnieuw een keuze voor wanneer
gewijzigde omstandigheden of een wezenlijk dilemma daar aanleiding toe
geven.
Deze uitgangspuntennotitie is tot stand gekomen op basis van de eerdere
bestuurlijke besluitvorming en relevante documenten, aangevuld met de
herijking die in de afgelopen periode heeft plaatsgevonden. De
uitgangspunten zijn in twee ambtelijke werksessies besproken, aangescherpt,
geordend en geprioriteerd.
De ontvangen schriftelijke reacties en de voor de inrichting van de GR
relevante uitkomsten van de gesprekken met portefeuillehouders zijn in deze
versie verwerkt. De notitie is voor advisering voorgelegd aan het
Beleidsoverleg en de Stuurgroep.
De herijking heeft geleid tot zes bestuurlijke hoofd-uitgangspunten en de
daarbij opgenomen afgeleide uitgangspunten. Deze worden ter inhoudelijke
instemming aan het Bestuurlijk Overleg en vervolgens ter vaststelling of
herbevestiging aan de colleges voorgelegd. Na vaststelling vormen zij
gezamenlijk het kader voor de verdere uitwerking van de GR WBO.
De hoofd-uitgangspunten leggen de bestuurlijke richting vast, maar werken
de GR niet tot in detail uit. De afgeleide uitgangspunten geven daaraan
nadere invulling. De concrete juridische, financiële en organisatorische
uitwerking volgt in de gemeenschappelijke regeling, het bedrijfsplan en de
financiële uitwerking. De uitkomsten van die nadere uitwerking worden met
deze notitie nog niet vastgesteld.
Hieronder een overzicht van de uitgangspunten.
1. Rechtsvorm en deelnemers
Kern: De vijf gemeenten gaan een gemeenschappelijke regeling aan in de
vorm van een openbaar lichaam.
Afgeleide uitgangspunten:
1.1 Regionale uitvoerings- en ondersteuningsorganisatie
1.2 Zelfstandige positionering
1.3 Looptijd en afspraken over toe- en uittreding
2
2. Taken en taakverdeling
Kern: Het regionale takenpakket van WBO zoals voorzien in 2027 vormt het
vertrekpunt; per taak wordt bepaald waar deze het meest passend wordt
georganiseerd.
Afgeleide uitgangspunten:
2.1 Continuïteit van het regionale zorglandschap
3. Governance en bevoegdheden
Kern: Een slagvaardig DB opereert binnen de door het AB vastgestelde
strategische, inhoudelijke en financiële kaders.
Afgeleide uitgangspunten:
3.1 Gelijkwaardige vertegenwoordiging
3.2 Stemverhouding en besluitvorming
3.3 Raadsbevoegdheden
3.4 Positie gemeenteraden 3
.5 Delegatie collegebevoegdheden
4. Financiën en solidariteit
Kern: Financiële solidariteit en een zo veel mogelijk uniforme en eenvoudige
verdeelsystematiek vormen het vertrekpunt; afwijkingen worden
gemotiveerd.
Afgeleide uitgangspunten:
De oprichting van de GR is geen doel op zichzelf. De samenwerking moet
bijdragen aan het beschikbaar houden en verder ontwikkelen van kwalitatief
goede, passende en toegankelijke jeugdhulp voor jeugdigen en gezinnen in
West-Brabant-Oost. De vijf gemeenten organiseren die onderdelen regionaal
waarvoor gezamenlijke uitvoering noodzakelijk is of aantoonbare
5. Organisatie en bedrijfsvoering
Kern: De GR wordt ingericht als een robuuste organisatie die haar publieke
opdracht continu en met voldoende zelfstandigheid kan uitvoeren.
Afgeleide uitgangspunten:
5.1 Informatievoorziening
6. Planning & control
Kern: De P&C-cyclus maakt tijdige sturing op inhoud, financiën, prestaties
en risico’s mogelijk.
Afgeleide uitgangspunten:
De hoofdstukken 2 tot en met 7 werken de uitgangspunten in bovenstaande
volgorde uit en benoemen de onderwerpen voor nadere uitwerking. De
slotparagraaf beschrijft de voorgestelde besluitvorming.
meerwaarde heeft, terwijl lokale verantwoordelijkheden en nabijheid tot
jeugdigen en gezinnen behouden blijven.
De toekomstige GR moet daarbij bijdragen aan de continuïteit en
beschikbaarheid van het regionale zorglandschap, voldoende regionale
uitvoeringskracht, professioneel opdrachtgeverschap richting aanbieders,
eenduidige regionale sturing en monitoring en een transparante verdeling
van verantwoordelijkheden tussen de GR en de vijf gemeenten.
3
Deze inhoudelijke bedoeling vormt het toetsingskader voor de verdere
inrichting van de GR. Bij de uitwerking van de bestuurlijke uitgangspunten en
de daaropvolgende keuzes over taken, bevoegdheden, governance,
financiën en bedrijfsvoering wordt steeds bezien of deze bijdragen aan:
`-` continuïteit en beschikbaarheid van passende jeugdhulp;
`-` een effectieve verbinding tussen lokale ondersteuning en regionaal
georganiseerde jeugdhulp;
`-` voldoende slagkracht en deskundigheid in de regionale uitvoering;
`-` bestuurlijke gelijkwaardigheid en gezamenlijk eigenaarschap van de vijf
gemeenten;
`-` duidelijke verantwoordelijkheden en aanspreekbaarheid; en
`-` een doelmatige, beheersbare en financieel uitlegbare regionale
organisatie.
De regionale samenwerking op het gebied van jeugdhulp is niet uitsluitend
een bestuurlijke keuze. Met ingang van 1 januari 2027 schrijft de Jeugdwet voor
dat de colleges van gemeenten binnen een aangewezen jeugdregio een
gemeenschappelijke regeling treffen en daarin een regionale entiteit – de
Jeugdregio – instellen of aanwijzen. De Jeugdwet laat daarbij verschillende
publiekrechtelijke vormen toe, waaronder een openbaar lichaam, een
bedrijfsvoeringsorganisatie of een Centrumregeling waarbij het college van
één van de gemeenten namens de overige colleges werkzaamheden
verricht.
West-Brabant-Oost is in het Besluit Jeugdwet aangewezen als jeugdregio
bestaande uit de gemeenten Altena, Breda, Drimmelen, Geertruidenberg en
Oosterhout. Daarmee is de vraag niet meer óf deze vijf gemeenten de
wettelijk voorgeschreven regionale samenwerking via een
gemeenschappelijke regeling organiseren. De relevante herijkingsvraag is op
welke wijze deze samenwerking wordt ingericht en waarom de eerder
gemaakte keuze voor een zelfstandig openbaar lichaam nog steeds de
meest passende vorm is voor de taken, bevoegdheden en gewenste positie
van de Jeugdregio WBO.
De keuze voor een openbaar lichaam is eerder als volgt onderbouwd. De
samenwerking binnen WBO Jeugd is inmiddels zo structureel en inhoudelijk
verweven dat een lichte samenwerkingsvorm, zoals een DVO of
netwerkconstructie, onvoldoende basis biedt voor gezamenlijke sturing en
uitvoering. Een openbaar lichaam heeft rechtspersoonlijkheid, kan zelfstandig
contracten sluiten, personeel aanstellen en taken en bevoegdheden van de
deelnemende gemeenten uitvoeren. Daarmee ontstaat één herkenbare en
duurzame regionale organisatie met een eigen bestuur, duidelijke
verantwoordelijkheden en een formele verantwoordingsstructuur richting de
deelnemende gemeenten.
Het strategieplan bevestigt deze richting en noemt daarbij onder meer
onafhankelijkheid, een eenduidige besluitvormingsstructuur, ruimte voor
beleidsrijke taken en een goede balans in de sturing.
Deze eerder gemaakte keuzes worden in het volgende uitgangspunt
samengebracht.
4
De GR WBO is de gezamenlijke regionale uitvoerings- en
ondersteuningsorganisatie van de vijf gemeenten voor de jeugdhulptaken
die aan de GR worden opgedragen. De GR bundelt regionale
uitvoeringskracht en deskundigheid en ondersteunt de gemeenten bij het
gezamenlijk opdrachtgeverschap richting jeugdhulpaanbieders. Daarnaast
kan de GR, voor zover passend binnen haar taakopdracht, regionale
beleidsvoorbereiding, advisering, monitoring en sturingsinformatie
verzorgen. De oprichting van de GR verandert niet dat de gemeenten
verantwoordelijk blijven voor de taken en bevoegdheden die niet aan de GR
worden opgedragen. De inrichting van de GR moet daarom steeds helder
maken waar de verantwoordelijkheid van de GR begint en eindigt en waar de
verantwoordelijkheid van de individuele gemeenten blijft liggen.
De vijf gemeenten kiezen ervoor hun regionale jeugdtaken onder te brengen
in een zelfstandige GR WBO en niet in de GR Regio De Baronie.
De belangrijkste overweging is dat de verantwoordelijkheid voor deze taken,
de bestuurlijke zeggenschap en de financiële verantwoording rechtstreeks bij
dezelfde vijf gemeenten moeten aansluiten.
De wettelijke verplichting tot regionale samenwerking schrijft niet zonder
meer voor dat daarvoor een nieuw, afzonderlijk openbaar lichaam moet
worden opgericht. De voorkeur voor een zelfstandige GR WBO berust daarom
op een bestuurlijke en organisatorische afweging.
De aangewezen jeugdregio West-Brabant-Oost bestaat uit Altena, Breda,
Drimmelen, Geertruidenberg en Oosterhout. Aan GR Regio De Baronie nemen
tien gemeenten deel, waaronder deze vijf WBO-gemeenten. De keuze betreft
dus de onderbrenging van de regionale jeugdtaken, niet de deelname van de
WBO-gemeenten aan De Baronie.
Onderbrenging van de WBO-jeugdtaken in De Baronie vraagt daarom om
aanvullende afspraken die de positie van de vijf WBO-gemeenten
onderscheiden van die van de overige deelnemers. Dit betreft onder meer de
taakopdracht, de overgedragen bevoegdheden, de besluitvorming en de
verdeling van kosten en risico’s.
De Baronie kent al coalitiethema’s, waaraan minimaal drie maar niet alle
gemeenten deelnemen, en ingroeithema’s: onderwerpen die zich kunnen
ontwikkelen tot een coalitie- of collectief thema. Voor deze thema’s maken de
betrokken gemeenten onderling afspraken over de kostenverdeling. De
5
bijbehorende uitvoeringskosten worden volgens de huidige regeling niet in de
begroting van De Baronie opgenomen.
Daarmee is echter niet zonder meer geregeld hoe de bevoegdheden en
zeggenschap over structurele WBO-jeugdtaken bij de vijf gemeenten worden
geborgd.
Vooral de financiële en bestuurlijke inrichting vraagt daarbij aandacht. Om
de verantwoordelijkheid voor de WBO-jeugdtaken herkenbaar bij de vijf
gemeenten te houden, zou binnen De Baronie een afzonderlijke inrichting
nodig zijn. Denk aan afspraken over de voorbereiding van besluiten, de
financiële administratie, begrotingsonderdelen en eventuele commissies. Een
afzonderlijk begrotingsonderdeel of een bestuurscommissie verandert niet
dat het algemeen bestuur de begroting en jaarrekening vaststelt. Die
bevoegdheid kan volgens artikel 25, derde lid, Wgr niet aan een
bestuurscommissie worden overgedragen.
_Concreet voorbeeld: zeggenschap over het WBO-jeugdbudget_
Stel dat het budget voor de regionale WBO-jeugdtaken wordt opgenomen in
de begroting van De Baronie, terwijl alleen de vijf WBO-gemeenten de kosten
dragen. Bij behoud van de huidige samenstelling en stemregels beslissen
over een begrotingswijziging de vertegenwoordigers van alle tien gemeenten
mee, ook die buiten WBO. Ieder AB-lid heeft één stem; dit is gebaseerd op de
huidige regeling van GR De Baronie, waarin iedere deelnemende gemeente
ongeacht inwonertal over één stem in het algemeen bestuur beschikt. Bij tien
stemgerechtigde leden zijn zes stemmen nodig. De vijf WBO-gemeenten
kunnen een begrotingswijziging met hun vijf stemmen dus niet zelfstandig
aannemen. Een afzonderlijke WBO-begrotingspost verandert die
stemverhouding niet (Bron: Gemeenschappelijke regeling Regio De Baronie,
artikelen 6 en 8.)
Dit voorbeeld betreft uitsluitend de situatie waarin de regionale WBO budgetten onderdeel worden van de begroting van De Baronie en de huidige
samenstelling en stemregels behouden blijven. Het gaat niet over alle
gemeentelijke jeugduitgaven en evenmin over iedere mogelijke
samenwerkingsvariant binnen De Baronie.
Daarnaast verschilt de opdracht. De Baronie richt zich op brede regionale
samenwerking, beleidsafstemming en gezamenlijke projecten. De GR WBO
krijgt een structurele opdracht voor de organisatie van regionale jeugdtaken.
Een zelfstandige GR maakt het mogelijk de bestuurlijke en organisatorische
inrichting rechtstreeks op die opdracht af te stemmen.
De keuze voor een zelfstandige GR WBO is daarmee een bestuurlijke en
organisatorische afweging, niet de conclusie dat onderbrenging in De
Baronie juridisch onmogelijk is. De vijf gemeenten kiezen voor een
rechtstreeks herkenbare verantwoordelijkheid voor hun regionale jeugdtaken,
zonder daarvoor binnen een breder samenwerkingsverband een
afzonderlijke bestuurlijke en financiële inrichting te hoeven organiseren.
Samenwerking met De Baronie en andere regionale of bovenregionale
verbanden blijft mogelijk wanneer dit inhoudelijk of bedrijfsmatig
meerwaarde heeft. Daarbij kan worden gedacht aan kennisuitwisseling,
afstemming over samenhangende regionale opgaven en gezamenlijke
projecten. Daarvoor is geen organisatorische onderbrenging van de WBO jeugdtaken in De Baronie nodig.
6
Gelet op het structurele karakter van de wettelijk verankerde regionale
samenwerking wordt de regeling voor onbepaalde tijd aangegaan. De
regeling moet daarnaast duidelijkheid bieden over de mogelijkheid van
toekomstige toetreding van andere gemeenten en over uittreding van
deelnemers. Deze afspraken worden aan de voorkant vastgelegd.
De GR wordt niet uitsluitend ingericht voor het takenpakket waarmee zij bij
aanvang start. De regionale samenwerking is eerder vanuit een groeimodel
ontwikkeld. Bij de inrichting wordt daarom rekening gehouden met de
mogelijkheid dat in de toekomst taken aan de GR worden toegevoegd
wanneer regionale uitvoering wettelijk noodzakelijk is of aantoonbare
meerwaarde heeft.
De inrichting moet enerzijds duidelijkheid bieden over de taken,
verantwoordelijkheden en bevoegdheden waarmee de GR start en anderzijds
voldoende ruimte bieden om de samenwerking verder te ontwikkelen. Bij
toevoeging van taken wordt steeds opnieuw beoordeeld of regionale
uitvoering passend is aan de hand van het vastgestelde afwegingskader.
Bij de eerdere besluitvorming in 2024 is voor de initiële scope van de GR
uitgegaan van de toenmalige DVO-dienstverlening, de regionale
samenwerkingen RET, JAT en jeugdbeschermingstafel en de gezamenlijke
voorbereiding van regionale beleidsthema’s met lokale implementatie. Deze
eerdere scope vormt het historische vertrekpunt van de destijds gekozen
ontwikkelrichting.
De regionale samenwerking bouwt voort op de bestaande DVO-structuur.
Sinds 2015 zijn via opeenvolgende dienstverleningsovereenkomsten
verschillende taken regionaal georganiseerd en is het regionale takenpakket
verder ontwikkeld (Bron: Regiovisie WBO 2022, p. 11 en 12). Voor de huidige
uitwerking is het actuele vertrekpunt het takenpakket zoals opgenomen in de
concept-DVO 2027 en de uitvoeringsbijlage DVO Regio WBO Jeugdhulp 2027.
Daarmee wordt niet vooruitgelopen op de definitieve bestuurlijke vaststelling
van het takenpakket. Ook regionale taken of functies die niet in deze stukken
zijn opgenomen, kunnen in de verdere uitwerking worden betrokken en
worden aan het afwegingskader van uitgangspunt 2 getoetst.
7
Voor regionale of bovenregionale taken en samenwerkingsfuncties die niet in
de DVO 2027 zijn opgenomen, waaronder het JAT en CIT, wordt op basis van
de bestaande afspraken afzonderlijk bepaald welke juridische en
organisatorische relatie met de toekomstige GR passend is.
De inrichting van de GR vindt plaats in samenhang met de ontwikkeling van
het nieuwe jeugdhulplandschap vanaf 2027. De Stevige Lokale Teams vormen
daarin een essentieel onderdeel. De ontwikkeling van de GR en de SLT's kan
daarom niet als twee afzonderlijke organisatievraagstukken worden
beschouwd.
De precieze taak- en verantwoordelijkheidsverdeling tussen gemeenten, SLT's
en GR wordt in een volgende fase per taak uitgewerkt. Daarbij wordt in ieder
geval duidelijk gemaakt wie verantwoordelijk is voor beleidsvoorbereiding,
8
De inhoudelijke opgave is leidend voor de inrichting van de GR; de organisatie
en governance zijn daaraan ondersteunend. De vijf gemeenten werken
daarbij vanuit onderling vertrouwen en commitment aan de regionale
samenwerking. Lokale verschillen blijven mogelijk waar deze passen binnen
de gezamenlijke regionale kaders en niet ten koste gaan van de
beschikbaarheid en continuïteit van regionaal georganiseerde jeugdhulp.
toegang en verwijzing, opdrachtverlening, inkoop, contractmanagement,
zorgadministratie, monitoring, gegevensuitwisseling en escalatie.
De taak- en verantwoordelijkheidsverdeling wordt daarbij zo ingericht dat
overlap, onduidelijk opdrachtgeverschap en dubbele sturing worden
voorkomen.
De concrete verdeling van taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden
wordt in de volgende fase per taak uitgewerkt. Daarbij moet onder meer
worden bepaald:
`-` welke beleidsruimte de GR per taak nodig heeft om haar opdracht goed
uit te voeren;
`-` welke gevolgen regionale keuzes mogen hebben voor de deelnemende
gemeenten;
`-` welke kaderstellende en besluitvormende bevoegdheden bij colleges en
raden blijven;
`-` welke taken de deelnemende gemeenten in de GR onderbrengen; en
`-` of en onder welke voorwaarden de GR, naast het gezamenlijke
basistakenpakket, aanvullende of facultatieve taken voor één of meer
deelnemers kan uitvoeren, en welke gevolgen dit heeft voor
bevoegdheden, besluitvorming, bekostiging en risico’s (*).
(*) Gezamenlijke deelname van de vijf gemeenten is het uitgangspunt voor het
basistakenpakket. Facultatieve taken voor één of meer deelnemers blijven mogelijk
wanneer daarvoor een inhoudelijke reden bestaat. Differentiatie is daarmee
uitzondering en geen organisatiemodel op zichzelf, omdat dit de governance,
bevoegdheidsverdeling, besluitvorming en bekostiging complexer maakt.
9
Uit de Raadsinformatiebrief _Bestuurlijke uitgangspunten GR WBO Jeugd 2024_
volgt dat is gekozen voor een model waarin het Dagelijks Bestuur ruimere
bevoegdheden krijgt. Dit bevordert de slagvaardigheid en flexibiliteit in de
uitvoering, terwijl het Algemeen Bestuur zich kan richten op de strategische
koers en kaders.
hebben en geen van de gemeenten de regionale samenwerking eenzijdig
kan domineren. Gemeenten kunnen daarbij onderling verschillen,
bijvoorbeeld in inwonertal, zorgvolume of financiële bijdrage, zonder dat dit
afdoet aan hun gelijkwaardige bestuurlijke positie.
Gelijkwaardigheid betekent niet dat iedere gemeente op ieder onderdeel
hetzelfde wordt behandeld. De wijze waarop gelijkwaardigheid wordt
geborgd, kan per onderwerp verschillen.
Eerder is gekozen voor brede vertegenwoordiging van alle gemeenten in het
AB en DB. Bij de definitieve samenstelling worden gelijkwaardigheid,
slagvaardigheid, rolzuiverheid en bestuurlijke drukte betrokken.
Bij de inrichting van het bestuur is gelijkwaardigheid tussen de vijf gemeenten
een belangrijk uitgangspunt. Onder gelijkwaardigheid wordt verstaan dat de
gemeenten als deelnemers een gelijkwaardige positie in de samenwerking
Uit de Raadsinformatiebrief _Bestuurlijke uitgangspunten GR WBO Jeugd 2024_
volgt dat eerder is gekozen voor een gelijkwaardige stemverhouding. De
eerder gekozen uitwerking ging daarbij uit van één stem per bestuurslid. Het
onderliggende principe was dat verschillen tussen de vijf gemeenten in
omvang, inwonertal, zorgvolume of financiële bijdrage niet leiden tot een
zwaarder stemgewicht van de ene gemeente ten opzichte van de andere.
10
Uit de Raadsinformatiebrief Bestuurlijke uitgangspunten GR WBO Jeugd 2024
volgt dat eerder is gekozen voor overdracht van de voor de regionale
taakuitoefening benodigde collegebevoegdheden aan de GR. Het betreft een
collegeregeling; raadsbevoegdheden worden niet aan de GR overgedragen.
Het behouden van formele raadsbevoegdheden is op zichzelf niet voldoende
om de kaderstellende, budgettaire en controlerende rol van de
gemeenteraden in een regionale samenwerking te borgen. Daarvoor is ook
nodig dat raden tijdig worden geïnformeerd en op de relevante momenten
invloed kunnen uitoefenen voordat regionale besluitvorming feitelijk is
afgerond.
Een zwaardere besluitdrempel kan worden overwogen bij besluiten met wezenlijke of
ongelijk verdeelde bestuurlijke of financiële gevolgen voor de deelnemers,
bijvoorbeeld bij wijziging van het takenpakket of de financiële verdeelsystematiek.
Bij de verdere uitwerking wordt bepaald welke onderwerpen vanwege hun
aard of impact expliciete lokale politieke weging vragen en op welke wijze de
besluitvormingsprocessen van de GR en de deelnemende gemeenten
daarop worden afgestemd. De informatievoorziening en P&C-cyclus worden
overeenkomstig uitgangspunt 6 op deze rol ingericht.
11
In de volgende fase worden binnen deze uitgangspunten nader bepaald:
`-` de precieze bevoegdheidsverdeling tussen AB en DB;
`-` de definitieve samenstelling van AB en DB;
`-` de stem- en besluitvormingsregels, waaronder eventuele
gekwalificeerde meerderheden of unanimiteit; en
`-` de afstemming tussen de besluitvorming van de GR en die van de
deelnemende gemeenten.
`-` Bij deze uitwerking wordt onderscheid gemaakt tussen de interne
aansturing van de GR-organisatie en de ambtelijke advisering en
afstemming vanuit de deelnemende gemeenten (de ‘ambtelijke
contramal’). De gemeentelijke ambtelijke structuur ondersteunt de
voorbereiding van bestuurlijke besluitvorming en de verbinding tussen
lokale en regionale taken; zij vormt niet uit zichzelf een extra bestuurs- of
managementlaag van de GR. De onderlinge rollen,
verantwoordelijkheden en verantwoordingslijnen worden nader
uitgewerkt. Daarbij wordt ook bezien welke functie bestaande
overlegstructuren, waaronder de huidige Stuurgroep, kunnen vervullen.
Uit de bestuursopdracht volgt dat de gemeenten gezamenlijk hebben
gekozen voor financiële solidariteit en dat de financiële vertaling daarvan
vanaf 2028 in de begroting van de GR terugkomt.
Voor de financiële inrichting van de GR vormt financiële solidariteit het
vertrekpunt. Dit wordt uitgewerkt in een zo veel mogelijk uniforme en
eenvoudige verdeelsystematiek voor de gemeentelijke bijdragen. Alleen
wanneer de aard van een specifieke taak, kostencategorie of risico daartoe
aanleiding geeft, kan gemotiveerd van deze systematiek worden afgeweken
en een andere verdelingsgrondslag worden toegepast, bijvoorbeeld op basis
van profijt of gebruik, of een combinatie daarvan. Dit leidt tot het volgende
uitgangspunt.
12
Bij de verdere financiële uitwerking wordt eerst bezien welke kosten, taken en
risico’s binnen de uniforme verdeelsystematiek kunnen worden gebracht.
Alleen wanneer de aard van een specifieke kostencategorie, het profijt of de
verdeling van risico’s wezenlijk afwijkt, wordt beoordeeld of een andere
verdelingsgrondslag noodzakelijk en uitlegbaar is.
Bij deze uitwerking wordt onderscheid gemaakt tussen de kosten van de
organisatie van de GR, de uitvoering van regionale taken, zorg- en
programmakosten, incidentele transitie- en ontwikkelkosten en eventuele
gezamenlijke risico’s en reserves.
Bij de financiële uitwerking worden de geraamde kosten van de toekomstige
GR onderbouwd. Daarbij wordt de beschikbare financiële informatie over de
huidige regionale dienstverlening betrokken, met aandacht voor kosten die
daarin niet afzonderlijk zijn toegerekend. Onzekerheden en ontbrekende
gegevens worden expliciet vermeld.
Ook wordt bepaald welke afspraken in de gemeenschappelijke regeling dan
wel in een bijdrageregeling worden vastgelegd. Daarbij wordt gestreefd naar
een financieel model dat eenvoudig, voorspelbaar, uitlegbaar en zo veel
mogelijk stabiel is en geen ongewenste prikkels voor gemeenten veroorzaakt.
13
De fasering van de organisatorische inrichting, waaronder de overgang van
personele en bedrijfsvoeringstaken en eventuele tijdelijke dienstverlening
door een deelnemende gemeente, wordt in het bedrijfsplan nader uitgewerkt.
Het bedrijfsplan werkt de interne leiding, de management- en personele
structuur en de verantwoordingslijnen naar het bestuur uit.
Een professionele regionale uitvoeringsorganisatie moet beschikken over
tijdige, betrouwbare en eenduidige informatie. Dit is nodig voor de uitvoering
van de regionale taken, maar ook voor contractmanagement, financiële
beheersing, monitoring van het zorglandschap, beleidsvoorbereiding en
bestuurlijke verantwoording. Gemeenten, Stevige Lokale Teams en de GR
hebben ieder vanuit hun eigen verantwoordelijkheid informatie nodig. De
informatievoorziening wordt daarom zo ingericht dat zij zoveel mogelijk
vanuit een gedeelde en eenduidige informatiebasis kunnen werken.
Bij de verdere uitwerking worden in ieder geval afspraken gemaakt over
eigenaarschap en beheer van gegevens, gegevensuitwisseling tussen
gemeenten, SLT’s en GR, privacy en informatiebeveiliging en de
beschikbaarheid van de benodigde stuur- en verantwoordingsinformatie.
Voor een effectieve sturing op de GR is nodig dat deelnemers tijdig
beschikken over informatie over inhoud, financiën, prestaties en risico’s. De
P&C-cyclus van de GR moet daarbij zoveel mogelijk aansluiten op de
planning- en besluitvormingscycli van de deelnemende gemeenten.
De concrete inrichting van de begroting, kadernota, tussentijdse rapportages,
jaarrekening, risicomanagement en overige stuur- en
verantwoordingsinformatie wordt in het bedrijfsplan en de financiële
uitwerking nader bepaald. Daarbij wordt geborgd dat colleges en raden tijdig
beschikken over de informatie die zij nodig hebben voor hun eigen
bestuurlijke, budgettaire en controlerende rol.
14
Deze notitie legt het gezamenlijke bestuurlijke kader vast voor de verdere
oprichting en inrichting van de GR WBO. Dit kader bestaat uit de zes hoofd uitgangspunten en de daarbij opgenomen afgeleide uitgangspunten. De
toelichtingen onderbouwen deze keuzes. De onderdelen over nadere
uitwerking benoemen welke ontwerp- en inrichtingskeuzes nog moeten
worden voorbereid.
Na advisering door het Beleidsoverleg en de Stuurgroep wordt het Bestuurlijk
Overleg gevraagd:
1. Inhoudelijk in te stemmen met de zes hoofd-uitgangspunten en de
tien afgeleide uitgangspunten 1.1 tot en met 1.3, 2.1, 3.1 tot en met 3.5
en 5.1, als gezamenlijk kader voor de verdere uitwerking van de GR
WBO.
2. Deze uitgangspunten ter vaststelling of herbevestiging voor te leggen
aan de colleges van de vijf deelnemende gemeenten.
3. De verdere juridische, financiële en organisatorische uitwerking
binnen dit kader te laten voorbereiden en wezenlijke afwijkingen
daarvan opnieuw voor bestuurlijke afweging voor te leggen.
Met de vaststelling van deze uitgangspunten wordt nog niet besloten tot het
treffen van de gemeenschappelijke regeling, de daadwerkelijke overdracht
van bevoegdheden of de vaststelling van concrete gemeentelijke bijdragen.
De daarvoor benodigde besluiten worden afzonderlijk voorbereid en aan de
bevoegde bestuursorganen voorgelegd. De wettelijke bevoegdheden en
betrokkenheid van de gemeenteraden blijven daarbij onverlet.
Voor de herijking zijn in ieder geval de volgende documenten gebruikt:
- De regiovisie WBO uit 2022;
- het strategieplan WBO uit 2023;
- de B&W-nota over de uitgangspunten voor de inrichting van de GR uit 2024;
- de memo beslispunten BO WBO uit 2024;
- de raadsbrief Bestuurlijke uitgangspunten inrichting gemeenschappelijke
regeling Jeugd West-Brabant Oost (WBO) uit 2024;
- de bestuursopdracht 2025–2028 uit juni 2025;
- de concept-uitvoeringsbijlage DVO 2027; en
- de memo WBO Achtergrond keuze openbaar lichaam.
15