's-Hertogenbosch, 10 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 20 november 2026.
Fractie CDA De heer Rademakers
Uw brief van: 14 september 2026 Ref.: Arjan de Vries
Uw kenmerk: Tel.:
Afdeling: SO/EE E-mail: a.devries@s-hertogenbosch.nl
Zaaknummer: 079619839393 Bijlagen:
Datum: 10 november 2026
Onderwerp: Uw vragen ex. art. 73 RvO over: Netcongestie en informatievoorziening raad
Geachte heer Rademakers,
In uw brief van 14 september 2026 stelt u raadsvragen ex artikel 73 Reglement van Orde over: Netcongestie en informatievoorziening raad.
Allereest onze excuses dat deze antwoorden langer op zich hebben laten wachten dan u van ons gewend bent. De actualiteiten volgden elkaar dermate snel op, dat eerdere antwoorden al achterhaald zouden zijn geweest op het moment van delen.
Netcongestie heeft inderdaad grote impact op vele ontwikkelingen in onze gemeente. Net als u balen wij daarvan. We willen woningen bouwen, ruimte bieden aan ondernemen, verduurzamen en werken aan een toekomstbestendige gemeente. De ontwikkelingen en inzichten veranderen snel, en wij hebben uw raad op diverse momenten geïnformeerd over deze ontwikkelingen, bijvoorbeeld via [Informeren en Ontmoeten op 2 februari,](https://s-hertogenbosch.raadsinformatie.nl/bijeenkomst/1384664/Raadsbijeenkomst_Informeren_Ontmoeten_02-02-2026) [18 mei](https://s-hertogenbosch.raadsinformatie.nl/bijeenkomst/1384689/Raadsbijeenkomst_Informeren_Ontmoeten_18-05-2026) [en 12 oktober](https://s-hertogenbosch.raadsinformatie.nl/bijeenkomst/1384771/Raadsbijeenkomst_Informeren_Ontmoeten_12-10-2026) [van dit jaar, via een collegebrief update](https://s-hertogenbosch.raadsinformatie.nl/document/17460525/1/Collegebrief+24+september+2026+over+Update+gevolgen+netcongestie+s-Hertogenbosch?connection_type=17&connection_id=13861826) [gevolgen netcongestie](https://s-hertogenbosch.raadsinformatie.nl/document/17460525/1/Collegebrief+24+september+2026+over+Update+gevolgen+netcongestie+s-Hertogenbosch?connection_type=17&connection_id=13861826) [op 24 september en via een raadsinformatiebrief aanpak netcongestie](https://s-hertogenbosch.raadsinformatie.nl/document/17612917/2/Raadsinformatiebrief+Aanpak+Netcongestie+%E2%80%93+handelen+in+een+nieuwe+werkelijkheid19974388?connection_type=17&connection_id=14026867) op 28 oktober waarin wij onze aanpak voor netcongestie langs vier lijnen uiteenzetten.
_Vraag 1:_ _Deelt het college de opvatting dat netcongestie inmiddels zodanige gevolgen_ _heeft voor woningbouw, economie en maatschappelijke voorzieningen dat het_ _speciale aandacht binnen de gemeente verdient?_ Antwoord: Ja, netcongestie heeft in toenemende mate impact op de ontwikkeling van onze gemeente. Om deze reden onderzoeken wij al geruime tijd mogelijke oplossingen. We werken bijvoorbeeld aan energyhubs op bedrijventerreinen, werken we samen met het Rijk, Provincie, Enexis, TenneT en de regio’s aan de Brabantse crisisaanpak voor kritieke netdelen, onderzoeken samen met onze partners in de Bossche Tafel Wonen mogelijkheden voor netbewust bouwen, etcetera. Onze aanpak loopt langs vier lijnen, zoals toegelicht in de raadsinformatiebrief Aanpak netcongestie van 28 oktober. _Vraag 2:_ _Is het college van mening dat de gemeenteraad, gelet op het grote_
www.s-hertogenbosch.nl Correspondentie-adres: Postbus 12345 5200 GZ ’s-Hertogenbosch KvK nr 17278704
_maatschappelijke en ruimtelijke belang van netcongestie en de daarmee_ _samenhangende uitdagingen, adequaat, tijdig en periodiek geïnformeerd dient_ _te worden?_ Antwoord: We hebben uw raad op diverse momenten geïnformeerd over de ontwikkelingen op netcongestie, onder andere via Informeren en Ontmoeten op 2 februari, 18 mei en 12 oktober, via een collegebrief op 24 september (2 dagen na het ontvangen van belangrijke informatie vanuit Enexis), en via de raadsinformatiebrief aanpak netcongestie van 28 oktober. Ook in de toekomst zullen wij uw raad blijven informeren bij ontwikkelingen of nieuwe inzichten, en heeft het college voorgesteld een raadsbegeleidingsgroep netcongestie in te stellen, om zo de raad vroegtijdig mee te nemen in actuele ontwikkelingen, mogelijke oplossingsrichtingen en vraagstukken die zich aandienen, aanvullend op bulletins, brieven en raadsvoorstellen. Zo organiseren we een goede informatie-uitwisseling en betrokkenheid van uw raad. Tot slot zal Enexis binnenkort een presentatie tijdens Informeren en Ontmoeten verzorgen. _Vraag 3:_ _Is het college bereid om, aansluitend op de aangekondigde_ _raadsinformatiebrief in oktober, de raad op een vast periodiek moment te_ _informeren over relevante ontwikkelingen en de voortgang van gesprekken met_ _Enexis, provincie en Rijk? Bijvoorbeeld eenmaal per raadscyclus, via een_ _technische briefing bij I&O of door de wethouder tijdens de_ _commissievergadering?_ Antwoord: Zoals ook eerder vermeld zullen wij uw raad op passende wijze blijven informeren bij ontwikkelingen of nieuwe inzichten. In de raadsinformatiebrief aanpak netcongestie van 28 oktober doen wij daarnaast een voorstel voor het instellen van een raadsbegeleidingsgroep netcongestie. _Vraag 4:_ _Heeft het college een actueel overzicht van projecten die door netcongestie_ _worden geraakt of risico lopen, waaronder woningbouw, bedrijven en_ _maatschappelijke voorzieningen? Zo ja, kan dit overzicht gedeeld worden?_ _Voor welke gebiedsontwikkelingen zijn de risico’s het grootst? Is het college_ _bereid dit overzicht ten minste halfjaarlijks te updaten en met de raad te delen?_ Antwoord: Zoals toegelicht in de collegebrief van 24 september en tijdens Informeren en Ontmoeten op 12 oktober, hebben wij deels inzicht in de projecten die geraakt worden door netcongestie. Initiatiefnemers waren tot 1 juli 2026 zelf verantwoordelijk voor het aanvragen van netcapaciteit. Daar hebben wij geen totaaloverzicht van, en dit wordt vanwege privacywetgeving ook niet gedeeld door Enexis. Wel hebben we een overzicht op hoofdlijnen van alle aanvragen (door ontwikkelaars) binnen de overgangsregeling voor woningbouw (vóór 1 juli), deze is gecommuniceerd in de collegebrief van 24 september. Daarnaast hebben wij zelf als gemeente per 1 oktober aanvragen gedaan via de regeling van “eerder aanvragen” voor gebiedsontwikkelingen en onderwijs tot 10 jaar vooruit. Enexis zal ons pas in januari uitsluitsel geven over wat er toegekend kan worden en wat er op de wachtlijst zal komen. Gezien de resultaten van de overgangsregeling (tot 1 juli), verwachten we ook hier dat veel aanvragen op de wachtlijst zullen belanden, met name projecten die vallen binnen het kritieke netdeel (noorden en oosten van onze gemeente). Deze uitkomsten delen wij uiteraard met uw raad.
_Vraag 5:_ _In welke mate is de gemeente, mede vanuit haar positie als aandeelhouder van_ _Enexis, vooraf geïnformeerd over de dreigende netcongestie en de gevolgen_ _daarvan voor ’s-Hertogenbosch? Wanneer is het college hierover in de periode_ _vanaf 2022 geïnformeerd en welke acties heeft het naar aanleiding daarvan_ _ondernomen?_ Antwoord: De informatie over netcongestie was tot een jaar geleden vooral van algemene aard en betrof vooral gevolgen voor grootverbruikers zoals bedrijven. Dit hebben wij bijvoorbeeld vertaald naar het inzetten op energyhubs en andere oplossingen bij het verduurzamen en uitbreiden van bedrijventerreinen. Daarnaast hebben wij in 2025 kennisgenomen van en zienswijzen ingediend op de investeringsplannen van Enexis en TenneT ten aanzien van tempo en voortgang op netverzwaring voor onze regio. Pas in aanloop naar de regelwijzigingen voor kleinverbruik per 1 juli, en de parallel daaraan aangekondigde aansluitpauze voor een deel van onze gemeente (tevens per 1 juli), is er meer concrete communicatie geweest over de situatie in onze gemeente voor kleinverbruik, waaronder woningbouw. Deze informatie vormde de basis voor de acties die we in dat kader hebben uitgevoerd, zoals verwoord in de raadsinformatiebrief “Aanpak netcongestie” van 28 oktober, en voor de bij antwoord 2 genoemde informatievoorziening aan uw raad. Vanuit de aandeelhoudersrol bij Enexis ontvangen wij geen concrete informatie over netcongestie in onze gemeente. In de rol van aandeelhouder gaan wij vooral over de lange termijn strategische koers van Enexis en het toezicht hierop. _Vraag 6:_ _Is het college bereid om bij raads- en collegevoorstellen standaard een risico-_ _inschatting op te nemen van de gevolgen van netcongestie voor de_ _haalbaarheid, betaalbaarheid en planning van projecten, in het bijzonder bij_ _grootschalige projecten, de warmte- en duurzaamheidstransitie,_ _omgevingsplannen en gebiedsontwikkelingen?_ Antwoord: Vanaf heden wordt bij alle projecten en ontwikkelingen aan de voorkant een verkenning naar energiebehoefte- en beschikbaarheid en maatregelen voor netbewust handelen gedaan. Dat wordt ook een vast onderdeel van de relevante raads- en collegevoorstellen. _Vraag 7:_ _Is het college van mening dat de voorgestelde prioriteringskeuzes, zoals_ _uitgewerkt in de acht stappen uit het collegevoorstel, uitsluitend van_ _uitvoerende aard zijn, of bevatten deze naar het oordeel van het college ook_ _politieke en kaderstellende afwegingen? Indien sprake is van politieke en_ _kaderstellende keuzes, op welke wijze wil het college de raad hierbij_ _betrekken?_ Antwoord: Het vaststellen en toepassen van de beleidsregels moest in een zeer korte termijn, met spelregels vanuit ACM en netbeheerders die pas op het laatste moment duidelijk waren. De volgordebepaling op basis van onze beleidsregels heeft enkel betrekking op het gecoördineerd en gefaseerd eerder aanmelden in oktober, binnen de reeds door uw raad vastgestelde kaders op de onderliggende opgaven en projecten. Ook na deze eerste ronde voor “eerder aanvragen” behoudt de gemeente de rol van het 10 jaar vooruit aanmelden van
nieuwe initiatieven. Hoe deze rol ingevuld wordt, word nog vormgegeven. Mocht er sprake zijn van kaderstellende keuzes in de invulling van deze rol, zal de raad hierbij uiteraard in stelling worden gebracht. _Vraag 8:_ _Heeft het college een (voorlopige) inschatting gemaakt van de gevolgen van de_ _voorgestelde prioritering voor grootschalige projecten en_ _gebiedsontwikkelingen, waaronder de effecten op de planning en termijn van_ _netaansluiting? Indien nee, waarom is een dergelijke (voorlopige) inschatting_ _niet gemaakt?_ Antwoord: Bij het opstellen van de beleidsregels hebben we rekening gehouden met de kaders zoals uw raad deze op onderliggende opgaven en projecten heeft meegegeven, en met de wijze waarop de netbeheerder netcapaciteit uitgeeft. Tegelijkertijd was het ook duidelijk dat er bij het verdelen van schaarste, ook ergens knelpunten of vertraging zou ontstaan. Echter ontbrak het ons aan inzicht vanuit Enexis om te kunnen vaststellen welke projecten hiermee wel of niet geraakt zouden worden, en wat de omvang van de vertraging zou kunnen zijn. Daarmee was het destijds niet mogelijk om een goede inschatting te kunnen maken van de gevolgen. _Vraag 9:_ _Indien een dergelijke inschatting wel is gemaakt, kan het college inzichtelijk_ _maken welke verschuivingen in de concept-prioriteitenlijst optreden als gevolg_ _van de toevoeging van stap 3 (onderwijs en aandachtsgroepen) en stap 6_ _(collectieve warmte)? Welke projecten stijgen hierdoor concreet in de rangorde_ _en welke projecten dalen?_ Antwoord: Allereerst zijn vooral regel 1 en 2 bepalend voor de volgordebepaling. Start bouw en concreetheid van het project zorgden al in grote mate voor de volgordebepaling. De stappen 3 en 6 hebben vooral verschil gemaakt in de volgordebepaling van projecten die binnen hun bouwjaar wat verder onderaan staan bij de minder concrete projecten. Deze verschuivingen zijn daarmee beperkt. _Vraag 10:_ _Kan het college toelichten waarom binnen de woningbouwopgave niet is_ _gekozen voor een prioritering van specifieke woningcategorieën, zoals_ _betaalbare koop- en huurwoningen of studenten en senioren terwijl andere_ _gemeenten dergelijke categorieën expliciet prioriteren?_ Antwoord: Zoals in de eerdere antwoorden toegelicht, hebben wij gekozen voor een uitvoerbare en transparante systematiek van beleidsregels die aansluit bij de Bossche ambities en de kaders die uw raad op onderliggende opgaven en projecten heeft meegegeven. Daarbinnen vallen seniorenwoningen en studentenwoningen onder stap 3, en zijn dus wel meegenomen. Er is geen beleidsregel meegenomen op categorieën zoals betaalbare koop- en huurwoningen. Een verdeling in deze categorieën is al meegenomen in de grote gebiedsontwikkelingen. Omdat wij zelf geen invloed hebben op de uiteindelijke toekenning of duur van de wachtlijsten, kunnen extra regels op deze categorieën ook een averechts effect hebben. _Vraag 11:_ _Het college constateert verder dat: “Daarnaast zorgt het aanvragen van meer_ _woningbouw- en onderwijsprojecten dat minder van de beschikbare_ _netcapaciteit beschikbaar komt voor bedrijven die momenteel wachten op een_ _netaansluiting” (collegevoorstel p.8). Dit is gedeeltelijk in lijn met het_
_prioriteringskader zoals gesteld door de ACM; tegelijk laat dit kader ruimte voor_ _projecten met een maatschappelijke functie. Hoe weegt het college daarbij het_ _belang van het bedrijfsleven, waaronder de maatschappelijke functies en_ _voorzieningen die door bedrijven mogelijk worden gemaakt, mee? Op welke_ _wijze wordt daarnaast de rol van het bedrijfsleven in de verduurzamingstransitie_ _betrokken bij de voorgestelde prioritering?_ Antwoord: De regeling “eerder aanvragen” waarvoor gemeenten aan zet zijn, gaat specifiek over nieuwbouw van woningbouw en onderwijs. Andere functies konden niet meegenomen worden in deze regeling. _Vraag 12:_ _Heeft het college hierover overleg gevoerd met ondernemersorganisaties,_ _vertegenwoordigers van bedrijventerreinen en/of de Bossche_ _Investeringsagenda? Zo ja, welke signalen, aandachtspunten of zorgen zijn_ _daarbij naar voren gebracht en hoe zijn deze meegewogen in de uiteindelijke_ _prioritering?_ Antwoord: Zie vraag 11. Dit was niet aan de orde. Wel hebben we uitleg gegeven aan onze partners over wat er wel en niet binnen deze regeling valt.
Wij hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
Met vriendelijke groet,
Burgemeester en wethouders van ‘s-Hertogenbosch,
De gemeentesecretaris, De burgemeester,
drs. B. van der Ploeg drs. J.M.L.N. Mikkers
Bijlage(n):