Schagen, 16 november 2026
Bron laatst gecontroleerd op 20 november 2026.
Ons kenmerk: CONCEPT Beleidsregels Tiny Houses gemeente Schagen THOMASBLONRapportage
*CONCEPT*
Relatie met:
Tiny Houses gemeente Schagen
Beleidsregels
13 oktober 2022
Reg.nr.: CONCEPT
Inlichtingen bij
Team Ruimtelijke Ontwikkeling
gemeente Schagen 1
Tiny Houses gemeente Schagen
Beleidsregels Tiny Houses
‘Hoe kunnen we correct en adequaat omgaan met Tiny Houses initiatieven?’
1.1. Schagen biedt duidelijkheid over de ontwikkeling van Tiny Houses
De raad van de gemeente Schagen heeft in de vergadering van 30 maart 2021 een motie aangenomen waarin het college verzocht wordt om een plan van aanpak op te stellen voor het ontwikkelen van Tiny Houses in de gemeente Schagen en hiervoor een gebied aan te wijzen waar met Tiny Houses geëxperimenteerd mag worden. In de afgelopen periode is geconstateerd dat
Het Bouwbesluit bevat de voorschriften waaraan een woning moet voldoen om permanent te kunnen bewonen. Die voorschriften gaan over brandveiligheid, constructieve veiligheid, energiezuinigheid en bruikbaarheid. De gemeente Schagen stelt geen minimale eis voor het bruto oppervlak van Tiny Houses. Tiny Houses moeten aan het Bouwbesluit voldoen.
_Hoe groot kan een Tiny House zijn?_
De vraag bij welke grootte een huis niet meer ‘tiny’ is, roept veel discussie op. Wij houden een bruto vloeroppervlak (footprint [1] ) van 35 m² aan. Deze grens komt voort uit de omgevingsvisie van de gemeente Schagen, waarin is vastgelegd dat een ‘gewone’ woning een minimale bruto vloeroppervlakte heeft van 35 m². Daarnaast houden we een bruto volume van maximaal 125 m³
1 Met footprint bedoelen wij het bebouwd oppervlak in m2 dat door het Tiny House wordt ingenomen. Dit oppervlak is inclusief toevoegingen zoals bijvoorbeeld een veranda.
gemeente Schagen 2
Tiny Houses gemeente Schagen
aan. Met deze maten onderscheidt een Tiny House zich nog duidelijk van een kleine woning. We hanteren een maximaal bouwvolume in plaats van een maximale bouwhoogte om de ontwerper van het Tiny House meer vrijheid te bieden voor inventieve oplossingen. Voor ons is een Tiny House één bouwvolume (gebouw).
_Tiny Houses: tijdelijk of permanent?_
Bij Tiny Houses speelt de vraag of deze tijdelijk of permanent bewoond kunnen worden. De gemeente Schagen kiest nadrukkelijk niet voor permanente bewoning maar wel voor het mogelijk maken van tijdelijke bewoning van Tiny Houses. Deze keuze komt voort uit het tijdelijke en verplaatsbare karakter van de woonvorm. Een andere belangrijke reden komt voort uit het feit dat een Tiny House een fenomeen is waarvan nog niet alle gevolgen inzichtelijk zijn. We willen eerst ervaren of een locatie voor Tiny Houses wel ‘werkt’ en zien het als een proeftuin. Tijdelijke bewoning
het plaatsen van Tiny Houses in openbaar groen werken we niet mee. Uitgangspunten bij de beoordeling zijn:
Er dient voldaan te worden aan het beleid van andere overheden. Eventuele
toestemmingen van deze overheden dienen door aanvrager zelf te worden aangevraagd; Het Tiny House staat op een tijdelijk locatie (maximaal 10 jaar); Het uiterlijk van de Tiny Houses sluit aan bij de ruimtelijke kenmerken van de omgeving (zie
de Waardenkaart van de Omgevingsvisie). Bij geclusterde plaatsing streven we naar een goede balans tussen diversiteit en inpassing in de omgeving; Tiny Houses hebben een bruto vloeroppervlak van maximaal 35m [2] en een bruto inhoud
van maximaal 125 m [3];
gemeente Schagen 3
Tiny Houses gemeente Schagen
Bijgebouwen zijn niet toegestaan (ook niet vergunningsvrij): bergruimte is inpandig en telt
mee bij het bruto oppervlak. Uitzonderingen hierop zijn bijgebouwen die noodzakelijk zijn voor het mogelijk maken van off-grid bewoning. Voor dergelijke bijgebouwen geldt een maximale oppervlakte van 5m [2] bovenop de hiervoor genoemde maten; Als er meerdere (minimaal drie) Tiny Houses bij elkaar op een terrein staan, kan er ruimte
geboden worden voor een gezamenlijke berging (maximaal vloeroppervlakte 6 m [2] en inhoud 15 m [3] ), mits dit landschappelijk inpasbaar is; Parkeergelegenheid dient op eigen terrein gerealiseerd te worden op basis van het
parkeerbeleid van de gemeente Schagen; Betrekken van omwonenden: de gemeente verwacht van de initiatiefnemer dat deze de
omgeving betrekt bij de planvorming en een verslag overlegt waaruit blijkt op welke wijze invulling hieraan is gegeven en wat er is gedaan om eventuele bezwaren weg te nemen.
In alle gevallen blijven de wettelijke vereisten van toepassing. Bij de beoordeling van de ruimtelijke kwaliteit worden de geldende visies en beleidskaders gehanteerd. Een goede ruimtelijke ordening/evenwichtige toedeling van functies aan locaties en een gezond woon- en leefklimaat staan voorop.
gemeente Schagen 4
Tiny Houses gemeente Schagen
Bijlage 1: Regelgeving
Ook bij de bouw van Tiny Houses geldt wet- en regelgeving. Desondanks is of wordt er al een aantal projecten gerealiseerd. De mogelijkheden om met de regels om te gaan zijn er dus.
gemeente Schagen 5
Tiny Houses gemeente Schagen
Hieronder wordt het van toepassing zijnde beleid belicht en worden vervolgens overige aspecten kort beschouwd.
_Rijksbeleid_
Het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) bepaalt dat sprake moet zijn van ‘zorgvuldig ruimtegebruik’ wanneer sprake is van een ‘nieuwe stedelijke ontwikkeling’. Specifiek wordt hierover gesteld in artikel 3.1.6 lid 2 Bro: “De toelichting bij een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, bevat een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling, en, indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien”. Omdat in Schagen de bouw van Tiny Houses alleen binnen de bebouwde kom wordt
hiervoor moet goed zijn en geadviseerd wordt om dat met specialisten te formuleren. Inmiddels gaat de ontwikkeling zo snel dat op basis van de gelijkwaardigheidsbepaling de meeste Tiny Houses kunnen voldoen aan het bouwbesluit, mits het gaat om tijdelijke bouw. De eisen die worden gesteld aan tijdelijke bouw zijn namelijk minder zwaar dan voor permanente bouw.
Dat de ontwikkelingen snel gaan blijkt uit het feit dat er Tiny Houses worden gemaakt die voldoen aan de permanente eisen van het Bouwbesluit. Dit maakt het ‘zoeken’ naar gelijkwaardige oplossingen niet meer nodig en zorgt voor zekerheid en snelheid bij de vergunningverlening.
_Het Besluit bouwwerken leefomgeving_
gemeente Schagen 6
Tiny Houses gemeente Schagen
De toekomstige Omgevingswet en het bijbehorende Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) - als vervanger van het Bouwbesluit – biedt ook deze gelijkwaardigheidsmogelijkheid. _Bestemmingsplan_ Een Tiny House moet net als een reguliere woning voldoen aan het bestemmingsplan. Als een Tiny House niet direct bij recht mogelijk is, kan hiervoor het bestemmingsplan aangepast worden of er kan tijdelijk van worden afgeweken met een omgevingsvergunning. Omdat Tiny Houses minder ruimte nodig hebben dan reguliere woningen, zijn ook locaties interessant die eerder niet voor woningbouw in aanmerking kwamen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan overblijvende stukken grond bij een nieuwe gebiedsontwikkeling. Bovendien zijn door de eventuele tijdelijkheid ook braakliggende terreinen waar (voorlopig) niets gebeurt een optie. _Omgevingsplan_ Wanneer de Omgevingswet in werking treedt zal één omgevingsplan alle bestemmingsplannen binnen de gemeente Schagen vervangen. Het omgevingsplan biedt de mogelijkheid om ruimer,
globaler en flexibeler te bestemmen. Ook hoeft niet meer aannemelijk te worden gemaakt dat een bepaalde functie er ook daadwerkelijk zal komen. Er hoeft alleen aangegeven te worden dat een bepaalde functie er ‘kan’ komen. Deze motivering is minder verstrekkend en zorgt er ook voor dat onderzoekslasten kunnen worden verschoven naar het moment dat een functie daadwerkelijk actueel is. Uiteindelijk blijft er de mogelijkheid om een omgevingsvergunning aan te vragen wanneer een initiatief niet in het omgevingsplan past. _Welstand_ Een Tiny House zal ook getoetst worden aan de welstandsnota van de gemeente Schagen. Hierbij is geen onderscheid met andere gebouwen. _Wet Basisregistratie Personen (BRP)_
Volgens de Wet Basisregistratie Personen is het verplicht voor bewoners om ingeschreven te staan op het woonadres. Dit geldt dus ook voor bewoners van tijdelijke Tiny Houses. Gebruikmaken van een briefadres bij iemand anders, zoals soms gebruikt wordt bij bewoners van voertuigen of vaartuigen, is niet toegestaan voor Tiny Houses, dit is voor andere situaties bedoeld. Hiermee werden problemen mee verwacht, maar vaak blijkt dat, wanneer aan de bestemming wonen voldaan wordt (of tijdelijk wonen mogelijk is gemaakt via een omgevingsvergunning), de uitgifte van tijdelijke woonadressen mogelijk blijkt. _Nutsvoorzieningen_ In principe is het verplicht voor woningen om aangesloten te zijn op de nutsvoorzieningen. Toch zijn er steeds meer Tiny Houses die deze aansluitingen helemaal niet nodig hebben. Dat maakt de realisatie, zeker bij tijdelijke locaties, veel makkelijker omdat er geen nutsvoorzieningen aangelegd hoeven te worden. Met het gelijkwaardigheidsbeginsel kan ook van deze regels afgeweken
aansluitingen.
Overigens verschillen de mogelijkheden per voorziening. Zelf gezuiverd drinkwater moet bijvoorbeeld regelmatig gecontroleerd worden door het waterschap. Wel zijn er met behulp van de juiste regels mogelijkheden binnen het bouwbesluit om Tiny Houses volledig zelfvoorzienend te maken. Er bestaan inmiddels standaard Tiny Houses die volledig off-grid zijn. De kosten voor de aansluitingen indien deze niet off-grid zijn, komen voor rekening van de initiatiefnemers.
gemeente Schagen 7
Tiny Houses gemeente Schagen
Bijlage 3: Wat is landelijk waargenomen/geleerd bij de ontwikkeling van Tiny Houses
_Geld besparen_: We geven gemiddeld 42% van ons inkomen uit aan wonen. De prijzen voor
een kant-en-klaar tiny house beginnen bij 40.000 euro. Als je hier een lening voor aangaat, is deze een stuk sneller afbetaald dan de gemiddelde hypotheek. _Tijd creëren_: We besteden een groot deel van onze tijd aan het verdienen van geld, zodat we
de hypotheek van ons grote huis kunnen betalen. Als je lagere woonlasten hebt, hoef je in principe dus niet meer zo veel te werken en heb je meer vrijheid om te doen waar je echt blij van wordt. _Ontspullen:_ spullen maken ons niet gelukkig, maar toch blijven we ze (aangemoedigd door
menig marketeer) fanatiek verzamelen. In een Tiny House is simpelweg geen plek voor al die
gemeente Schagen 8