Zeist, 5 november 2026
Technische vraag D66, raadsvoorstel RV 26.066, aanpassing opdracht herontwikkeling Staatsliedenkwartier
De gemeenteraad heeft bij de behandeling op 11 maart 2025 van het raadsvoorstel “Startnotitie Integrale Buurtaanpak Staatsliedenkwartier (RV25.007) het amendement A25.012 aangenomen.
Hiermee is de Startnotitie op pg 16 aangepast; “Naast wonen ook maatschappelijke voorzieningen te realiseren, waaronder een school en een gezondheidscentrum”
Het college verzoekt in haar raadsvoorstel 26.066 in afwijking van de opdracht uit raadsbesluit van 11 maart 2025, over de herontwikkeling van het Staatsliedenkwartier, geen school te realiseren. Het doel van het stellen van onze vragen is om vollediger beeld te krijgen.
Wij hebben wel verheugd kennis genomen dat het gezondheidscentrum wel onderdeel blijft van het plan.
Hierbij de volgende vragen:
1. Welke scholen zijn meegenomen in dit onderzoek en waarom die scholen?
In het onderzoek zijn de Montessorischool Sumatralaan en de basisschool Ichthus meegenomen, omdat deze scholen het dichtst bij het projectgebied liggen en daarmee het meest logisch waren om te onderzoeken als mogelijke schoollocaties binnen de gebiedsontwikkeling van het Staatsliedenkwartier. Daarbij speelt mee dat basisscholen gebonden zijn aan door het Rijk vastgestelde voedingsgebieden. Voor de Montessorischool paste een verplaatsing naar het Staatsliedenkwartier binnen het eigen voedingsgebied, terwijl dit voor de Ichthus slechts gedeeltelijk het geval zou zijn. Daarnaast is onderzocht welke verkeerskundige gevolgen een verplaatsing zou hebben, zoals de noodzakelijke oversteek van de Panweg voor leerlingen van de Montessorischool.
De Montessorischool Sumatralaan maakte al vóór het amendement deel uit van het onderzoek. Deze school werd gezien als de meest logische optie, omdat de omvang van ongeveer 200 leerlingen goed aansloot bij de ontwikkeling van het Staatsliedenkwartier. Bovendien verkeert het huidige schoolgebouw in een slechte bouwkundige staat en staat de school in het Integraal Huisvestingsplan op korte termijn gepland voor vervangende nieuwbouw. Hierdoor ontstond een urgente huisvestingsopgave.
De Ichthus is later in beeld gekomen toen bleek dat de planning van de gebiedsontwikkeling van het Staatsliedenkwartier niet aansloot op de urgente nieuwbouwbehoefte van de Montessorischool. Om toch uitvoering te geven aan het raadsbesluit en nadat de Montessorivariant afviel, is onderzocht of de Ichthus een passend alternatief kon zijn. Ook deze school ligt op redelijke afstand van het projectgebied, maar heeft met circa 520 leerlingen een schaal die niet passend worst geacht in de ontwikkeling.
2. Op welke manier, en waarom zijn specifiek Montessori Sumatralaan en de Basisschool Ichthus meegenomen in dit onderzoek?
Zie beantwoording vraag 1.
3. Kan het college inzage geven in de ‘doorschuiftrein ’van renovatie en nieuwbouw van scholen?
Voorbeeld van een oplossing met schuifmogelijkheden in plaats van nog meer tijdelijke huisvesting in Zeist - Noord; Wanneer het praktijkonderwijs van het Seystercollege ondergebracht kan worden op het Kohnstammplein 3 kan de locatie Bergweg 97, die centraler in Zeist ligt, ingezet worden voor Montessori Sumatralaan 1. Aansluitend voor de Zeister Schoolvereeniging in 2028. Eventueel kan uiteindelijk de voorzijde van het gebouw bewaard blijven en ingezet worden als permanente locatie voor de Rehobothschool. Alle scholen krijgen zo een tijdelijke of een permanente locatie binnen hun voedingsgebied zonder dat er sprake is van een verplaatsing of nog meer tijdelijke huisvesting. We moeten onderzoeken of het Kohnstammplein geschikt is voor het praktijkonderwijs of geschikt te maken is. Uiteindelijk kan het Seystercollege dan in zijn geheel naar een permanente locatie waar diverse mogelijkheden voor aanwezig zijn (zie bij het Seystercollege).
4. Hoe luidt het eindoordeel van optie 1 exact? (Zie, Analyse: Opties school Staatsliedenkwartier) Eindoordeel 1: Negatief advies. De planning sluit niet goed aan en leidt uiteindelijk tot hogere kosten. De Montessorischool aan de Sumatralaan heeft op korte termijn een nieuw schoolgebouw nodig. Als de school moet wachten op de herontwikkeling van het Staatsliedenkwartier, dan is een grote opknapbeurt van het huidige gebouw noodzakelijk om de komende jaren goed onderwijs te kunnen blijven geven. Dit kost veel geld en is niet efficiënt. Daarnaast is het voor zowel de leerlingen als het schoolbestuur prettig om op de huidige locatie te kunnen blijven.
5. Welke opties zijn als mogelijke opties meegenomen in het participatietraject
Verplaatsing van de Montessori naar het Staatsliedenkwartier.
6. In het stuk staat: “ verdichting gaat hand in hand met de verbetering van de leefomgeving”.
a. Kan het college dit uitgangspunt toelichten?
Dit geldt niet voor elke ontwikkeling, maar vanwege de huidige ruime opzet van het Staatsliedenkwartier is het mogelijk om te verdichten én de leefomgeving te verbeteren. Woningbouw staat niet op zichzelf, maar gaat gepaard met investeringen in de kwaliteit van de openbare ruimte, vergroening, verkeersveiligheid en maatschappelijke voorzieningen. Over het algemeen geldt, hoe meer woningen er worden toegevoegd, hoe meer investeringsruimte voor de kwaliteit van de leefomgeving er beschikbaar komt. Uiteraard is dit wel sterk afhankelijk van in welke segmenten de woningen worden toegevoegd. Het gezondheidscentrum moet ook gefinancierd worden vanuit de ontwikkeling.
7. In het stuk staat: “Inpassing school verminderd woningbouw significant”
a. Significante woningbouw (en (nieuwe) inwoners) kunnen ook de vraag naar (extra) scholen vergroten. Hoe kijk het college naar deze toename in vraag? Bij welke toename zou het inpassen van een school wel een prioriteit zijn voor het college?
In de ontwikkeling van het Staatliedenkwartier is sprake van vervanging van de bestaande woningen en slechts beperkt toevoegen van extra woningen. De toevoeging van de extra woningen levert onvoldoende extra leerlingen voor een extra school. De scholen in de directe omgeving zoals de Montessori Sumatralaan of de Ichthus kunnen dit opvangen. In deze berekening zijn andere gebiedsontwikkelingen in Zeist Noord meegenomen. Daarnaast is de
wettelijke stichtingsnorm van tenminste 255 leerlingen voor het stichten van een nieuwe school vrij hoog in Zeist. Dit aantal leerlingen gaat in dit gedeelte van Zeist niet gehaald worden.
8. Het inpassen van het Ichtus in het project Staatsliedenkwartier zou leiden tot forse gevolgen. Minder woningen, meer verkeersdrukte en vertraging van de gebiedsontwikkeling.
a. Hoe groot zijn de gevolgen en hoe verhouden de nadelige effecten zich tot de beoogde leefbaarheid in de buurt?
De Ichthus is met ruim 520 leerlingen ruim twee keer zo groot als de Montessorischool Sumatralaan. Dit heeft niet alleen gevolgen voor de footprint van het schoolgebouw maar ook voor de buitenruimte die noodzakelijk is voor een school van deze omvang. De footprint is met ca 1.600 m2 meer dan twee keer zo groot als van een school met ca 200 leerlingen, de buitenruimte wordt ook minimaal twee keer zo groot. Vanwege de grootte van de school en de uren gymnastiek waar de school recht op heeft moet er ook een gymzaal gerealiseerd worden. Dit levert nog een extra ruimtebeslag van ca 900 m2 op. Met een verplaatsing van de Ichthus naar het Staatliedenkwartier zal de verkeer en parkeerdruk ernstig toenemen, met name rond de haal en brengtijden van de school. Dit rijmt niet met de ambitie en visie die we met de herontwikkeling beogen en welke ook in de Startnotitie is vastgelegd door de raad.
9. Gaat Woongroen de woningen zelf ontwikkelen?
Vooralsnog is de insteek dat Woongroen de sociale huur en middendure woningen zelf gaat ontwikkelen. Het is mogelijk dat voor de realisatie van de vrije sector woningen een ontwikkelaar gezocht gaat worden, die keuze moet nog gemaakt worden. Woongroen en gemeente zijn nog in overleg over op welke manier er in het vervolg van het project samengewerkt gaat worden. De raad zal hierover geïnformeerd worden.
Bart Wolters en Indra te Ronde (D66)