Pagina wordt geladen
Zuidplas, 14 juli 2026
Bron laatst gecontroleerd op 5 oktober 2026.
Versterking van de kaderstellende en controlerende rol van de gemeenteraad bij verbonden partijen
De gemeenteraad van Zuidplas, in vergadering bijeen op 14 juli 2026, ter behandeling van de Zomernota 2026,
Constaterende dat:
- verbonden partijen een belangrijk deel van de gemeentelijke taken uitvoeren en een aanzienlijk deel van de gemeentelijke begroting vertegenwoordigen;
- de gemeenteraad op grond van de Gemeentewet verantwoordelijk is voor het stellen van kaders en het controleren van de uitvoering van publieke taken en de besteding van publieke middelen;
- voor gemeenschappelijke regelingen daarnaast de Wet gemeenschappelijke regelingen een belangrijk kader vormt voor de democratische legitimatie en verantwoording;
- de invloed van de gemeenteraad zich in de praktijk veelal beperkt tot de behandeling van begrotingen, jaarstukken en zienswijzen;
- de grootste invloed van de gemeenteraad juist ligt in een tijdige kaderstelling, voordat regionale besluitvorming plaatsvindt.
Overwegende dat:
- een krachtige democratische controle op verbonden partijen een essentiële voorwaarde is voor zorgvuldig bestuur, een verantwoorde besteding van publieke middelen en het behouden van het vertrouwen van inwoners;
- de gemeenteraad zijn kaderstellende en controlerende rol alleen optimaal kan uitoefenen wanneer verbonden partijen structureel, risicogericht en op de juiste momenten worden besproken;
- de gemeenteraad niet alleen toeziet op een rechtmatige en doelmatige besteding van publieke middelen, maar tevens beoordeelt in hoeverre verbonden partijen bijdragen aan de door de gemeenteraad vastgestelde maatschappelijke doelen;
- een integrale beoordeling van prestaties, financiën, risico’s, maatschappelijke effecten, doeltreffendheid en doelmatigheid noodzakelijk is om de controlerende taak van de gemeenteraad effectief uit te oefenen;
- de intensiteit van de kaderstelling en controle in verhouding dient te staan tot het maatschappelijke, bestuurlijke en financiële risicoprofiel van de betreffende verbonden partij;
- samenwerking tussen gemeenteraden binnen Midden-Holland de gezamenlijke democratische invloed op regionale samenwerking kan versterken;
- het college een nieuwe Nota Verbonden Partijen en een nieuwe Nota Risicomanagement voorbereidt en dit een passend moment is om tevens de eigen werkwijze van de gemeenteraad toekomstbestendig in te richten;
- hiermee tevens wordt aangesloten bij de verdere professionalisering van de planning-encontrolcyclus, de aanbevelingen van de auditcommissie en landelijke ontwikkelingen op het gebied van governance en democratische legitimatie.
Spreekt uit dat:
- de gemeenteraad zijn kaderstellende en controlerende rol ten aanzien van verbonden partijen actief, structureel en risicogericht wil versterken;
- verbonden partijen niet uitsluitend bij formele besluitvormingsmomenten, maar juist ook voorafgaand aan belangrijke regionale besluiten onderwerp van gesprek dienen te zijn;
- de gemeenteraad verbonden partijen integraal wil beoordelen op maatschappelijke resultaten, financiële prestaties, bestuurlijke risico’s, doeltreffendheid en doelmatigheid;
- de intensiteit van de behandeling wordt afgestemd op het maatschappelijke, bestuurlijke en financiële risicoprofiel van de betreffende verbonden partij;
- hiermee invulling wordt gegeven aan een transparante, professionele en toekomstbestendige democratische controle op regionale samenwerking.
Verzoekt het presidium:
1. in samenwerking met de griffie een voorstel uit te werken voor een structurele raadswerkwijze waarmee de gemeenteraad zijn kaderstellende en controlerende rol ten aanzien van verbonden partijen aantoonbaar versterkt; 2. waarbij in ieder geval wordt uitgewerkt:
`o` een risicogerichte werkwijze, gebaseerd op een periodieke risicoanalyse van verbonden partijen;
`o` een goede aansluiting op de planning-en-controlcyclus;
`o` de regionale besluitvormingskalender en de momenten waarop de gemeenteraad daadwerkelijk invloed kan uitoefenen voordat regionale besluitvorming plaatsvindt;
`o` een integrale informatievoorziening aan de gemeenteraad waarin prestaties, maatschappelijke effecten, financiën en risico’s per verbonden partij in samenhang inzichtelijk worden gemaakt;
`o` de aansluiting op de nieuwe Nota Verbonden Partijen en de Nota Risicomanagement;
`o` de mogelijkheden voor gezamenlijke bijeenkomsten met gemeenteraden van andere
| Col1 | Col2 | Col3 |
|---|---|---|
| veranderende oms 3. het uitgewerkte voorstelge Nota Risicomanagement ter besluitvorming voor te l | tandigheden kan worden doorontwikkeld; lijktijdig met de behandeling van de , doch uiterlijk in het vierde kwartaal eggen. | Nota Verbonden Partijen en de van 2026, aan de gemeenteraad |
| n gaat over tot de orde van de d | ag. |
Mart Damen Denise Lelienhof Merit Schrijvers Marjan
| Domhof | Col2 | Col3 |
|---|---|---|
| omhof | ||
| oelichting eze motie heeft als doel de gemeen en aanzien van verbonden partijen ublieke middelen wordt uitgevoer | teraad beter in staat te stellen zijn kader uit te oefenen. Een aanzienlijk deel van de via verbonden partijen. Dat vraagt om ee | stellende en controlerende rol gemeentelijke taken en n gemeenteraad die niet alleen |
achteraf controleert, maar ook vooraf richting geeft aan belangrijke regionale besluitvorming.
| Col1 | Col2 | Col3 |
|---|---|---|
| richting van de kaderstelling en c orden ingezet waar de maatschapp e motie sluit aan bij de nieuweNo | ntrole. Hierdoor kan de beschikbare tijd elijke, bestuurlijke en fnanciële belangen a Verbonden Partijen enNota Risico | an raad, grifie en organisatie het grootst zijn. anagement die het college |
| oorbereidt. Daarmee worden niet a ordt ook de werkwijze van de gem | lleen de bestuurlijke kaders voor verbond eenteraad daarop afgestemd. Zo versterke | en partijen vernieuwd, maar n beide trajecten elkaar. |
De meerwaarde van deze motie
Met deze motie:
- versterkt de gemeenteraad zijn kaderstellende en controlerende rol;
- kan de gemeenteraad eerder invloed uitoefenen op belangrijke regionale besluiten;
- worden prestaties, maatschappelijke effecten, financiën, risico’s, doeltreffendheid en doelmatigheid integraal beoordeeld;
- wordt de beschikbare capaciteit van raad, griffie en organisatie doelgericht ingezet door prioriteit te geven aan verbonden partijen met het grootste maatschappelijke, bestuurlijke en financiële risicoprofiel;
- wordt de democratische legitimiteit van regionale samenwerking verder versterkt;
- sluit de werkwijze van de gemeenteraad aan bij moderne uitgangspunten van governance, risicosturing en goed openbaar bestuur;
- wordt de gekozen werkwijze periodiek geëvalueerd en waar nodig aangepast, zodat deze ook op langere termijn effectief blijft.